Ο Κριμαϊκός Πόλεμος

Το 1853 ο Κριμαϊκός Πόλεμος ανέτρεψε τα δεδομένα του Ανατολικού Ζητήματος. Τερματίστηκε με την Συνθήκη Ειρήνης των Παρισίων το 1856, επιφέροντας χιλιάδες ανθρώπινες απώλειες μαζί με την ταπείνωση της Ρωσίας.

Το ζήτημα των Στενών

Η διέλευση του ρωσικού στόλου από τα Στενά προκάλεσε ανησυχία ανάμεσα στις υπόλοιπες Μεγάλες Δυνάμεις και οδήγησε στην υπογραφή συνθηκών, θέτοντας τέλος στην προνομιακή θέση της Ρωσίας.

Το Ανατολικό Ζήτημα κατά τον 18ο και τον 19ο αιώνα και η εμφάνισή του ως ιστορικού όρου

Το Ανατολικό Ζήτημα σχετίζεται με τις επιδιώξεις διαφόρων Δυνάμεων μετά τη σταδιακή κατάρρευση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και την πλήρωση του κενού που δημιουργήθηκε στην Εγγύς Ανατολή και στη Βαλκανική Χερσόνησο.

Η κατοχύρωση της λαϊκής κυριαρχίας

Με την έλευση του νέου βασιλιά Γεωργίου Α΄ χρειάστηκε να ψηφιστεί νέο Σύνταγμα. Όμως, η συνέχεια της πολιτικής αστάθειας διαμόρφωσε την ιδέα της αρχή της δεδηλωμένης.

Οι συνέπειες της 3ης Σεπτεμβρίου 1843 – Η ανάπτυξη της διανόησης ως απαραίτητο στοιχείο της εθνικής ενότητας

Μετά την 3η Σεπτεμβρίου, ψηφίστηκε το Σύνταγμα του 1844, που όμως δεν κατοχύρωνε την λαϊκή κυριαρχία. Ο ιστορικός Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος επιδίωξε μέσω του έργου του την ιστορική εθνική ενότητα.

Οι πρώτες προσπάθειες συγκρότησης του κράτους

Το νεοσύστατο ελληνικό κράτος ήταν μικρό σε έκταση, αραιοκατοικημένο και με απαρχαιωμένες παραγωγικές δομές. Υπό αυτές τις συνθήκες, ο βασιλιάς Όθων με πλήθος συμβούλων και επιστημόνων επιδίωξε την ανασυγκρότησή του.

Η ιδεολογία του αλυτρωτισμού

Το αίσθημα του πατριωτισμού και η ιδεολογία του εθνικισμού διαμόρφωσαν την πολιτική του αλυτρωτισμού. Οι διαφορετικές εκτιμήσεις για το όραμα της απελευθέρωσης των αλύτρωτων περιοχών αποτέλεσαν μια πραγματικότητα τότε.

Η εδαφική επικράτεια και το πολίτευμα του νεοσύστατου ελληνικού κράτους

Τα περιορισμένα εδαφικά σύνορα και το μοναρχικό πολίτευμα επέδρασαν καθοριστικά στο νεοσύστατο ελληνικό κράτος. Τέθηκε ως όριο η γραμμή Αμβρακικού – Παγασητικού και η μοναρχία οδήγησε στην άνθηση των φιλελεύθερου κινήματος.

Πρωτόκολλο Ανεξαρτησίας 1830: Tα σύνορα του νεοσύστατου ελληνικού κράτους, η προστασία των Μεγάλων Δυνάμεων και η έλευση του βασιλιά Όθωνα

Με το Πρωτόκολλο της Ανεξαρτησίας (1830) η Ελλάδα εξασφάλισε ανεξαρτησία και μια μικρή εδαφική έκταση. Το συγκεντρωτικό πολιτικό σύστημα των προεστών-αρχιερέων και του Ιωάννη Καποδίστρια έγινε απόλυτη μοναρχία με την έλευση του Όθωνα.